Kıtlama çay, Erzurum ve Doğu Anadolu'nun simgeleşmiş çay içme biçimidir. Şeker bardağa atılıp karıştırılmaz; sert kesme şekerden kırılan küçük bir parça dişle damak arasına ya da dilin altına yerleştirilir ve demli çay bu şekerin üzerinden yudum yudum içilir. Şeker ağızda yavaş yavaş eridiği için tek parçayla birkaç bardak çay içilebilir.
Kıtlama Şekeri ve Demleme
Kıtlama için kullanılan şeker, normal küp şekerden çok daha sert ve iri bloklar halinde satılır; kahvehanelerde ustalar bu blokları küçük bir çekiçle kırıp parçalara ayırır. Erzurum kıraathanelerinde çay genellikle uzun süre demlenir; yarım saate yakın dem alan, koyu renkli ve güçlü aromalı çay kıtlamaya en uygun olanıdır. Çay çoğunlukla büyük bardakta servis edilir, çünkü kıtlama yapan biri bir oturuşta birkaç bardak içer.
Kıtlama Çay Kaç Kalori?
| Ürün | Porsiyon | Kalori (yaklaşık) |
|---|---|---|
| Şekersiz demli çay | 1 bardak (200 ml) | 2 kcal |
| Kıtlama şekeri | 1 parça (yaklaşık 4 g) | 16 kcal |
| Kıtlama çay (bir parça şekerle) | 1 bardak | 18 kcal |
Erzurum'da Kıtlama Çay Nerede İçilir?
Erzurum'da kıtlama çayın asıl adresi şehir merkezindeki eski kıraathanelerdir. Erzurumlular kahvaltılıklarını peynirci ve fırından alıp çay ocağına getirir, sabah kahvaltısını kıtlama çayla burada yapar. Kartal Gökberk'in Erzurum videosunda gittiği Yakutiye'deki Temelli Kıraathanesi, çayı soğuk sudan demleme usulüyle hazırlayan ve kıtlama geleneğini sürdüren köklü kahvehanelerden biridir.
Kıtlama Çay Hakkında Merak Edilenler
Kıtlama, şekeri azaltmanın da pratik bir yolu olarak görülür; şeker bardağın tamamına karışmadığı için içilen toplam şeker miktarı çoğu zaman daha azdır. Yine de şeker parçası dişlerle uzun süre temas ettiği için diş sağlığına dikkat etmek gerekir.